Bieg pamięci tropem Wyklętych „Maks i Aldona”

Już po raz szósty w Puszczy Rudnickiej odbędzie się „Bieg Pamięci Tropem Wyklętych – Maks i Aldona”.

Fundacja Dunajec – Pomoc Polakom na Kresach współorganizuje to wydarzenie już po raz piąty

Inicjatorem i organizatorem tego biegu jest Tadeusz Kisiel – prezes Towarzystwa Miłośników Wilna i Ziemi Wileńskiej z Legnicy. Idea zorganizowania takiego biegu powstała w Polsce 10 lat temu w miejscowości Choczewo na Pomorzu, które jest ściśle powiązane z życiem Antoniego „Maksa” i Aldony Rymszów, małżeństwa z Piątej Brygady Wileńskiej AK.

W 2020 r. kiedy wystąpiła pandemia koronawirusa COVID-19, wszelkie zgromadzenia i organizowanie imprez zostało uniemożliwione. Prezes Stowarzyszenia im kpt. Antoniego Rymsza ps. „Maks” w Choczewie Wiesław Bobkowski, był w trakcie przygotowania V edycji Biegu. Ze względu na powstałe ograniczenia poprosił mnie i inne zaprzyjaźnione organizacje, aby u siebie na swoim terenie zorganizować mini Biegi.

Towarzystwo Miłośników Wilna i Ziemi Wileńskiej z Legnicy wraz ze Światowym Związkiem Żołnierzy Armii Krajowej Nowy Targ w tym czasie byli na Wileńszczyźnie wraz z wolontariuszami gdzie przeprowadzali prace przy remoncie i odnawianiu partyzanckich mogił. Na propozycję Prezesa Wiesława Bobkowskiego entuzjastycznie przystąpiliśmy do zorganizowania takiego Biegu.

Grupa wolontariuszy po pracy na cmentarzu w Koniuch

Pierwsza edycja „Biegu Pamięci Tropem Wyklętych – Maks i Aldona” na Wileńszczyźnie odbył się 11 lipca 2020 roku .

Udział wzięło aż 42 osoby: 17 uczestników z Polski, 9 uczestników ze Stowarzyszenia „Sokół” z Białej Waki i 16 uczestników z Stowarzyszenia Miłosierdzia Bożego z Solecznik

Trasa biegła z Rudnik Królewskich przez Puszczę Rudnicką, gdzie wileńska partyzantka walczyła o utrzymanie tych ziem przy Polsce i kończyła się przy mogile poległych dwudziestu pięciu żołnierzy drugiej konspiracji AK pod dowództwem por. Czesława Stankiewicza ps. „Komar”.

Bieg wygrał Antoni Długopolski ze ŚZŻAK Nowy Targ

II miejsce zajął Karimas z Towarzystwa „Sokół” Biała Waka

III miejsce zajął Wojciech Książkiewicz ze ŚZŻAK Kraków

IV miejsce zajął Kacper Kubiak z TMWiZW Legnica

I miejsce II miejsce III miejsce IV miejsce

W następnym 2021 roku do organizacji biegu dołączyła się nowo powstała Fundacja Dunajec – Pomoc Polakom na Kresach. Praktycznie byli to ci sami ludzie ze ŚZŻAK, ale też pojawiło się parę nowych osób.

Na linii startowej zgłosiło się 61 zawodników. Ze względu na wiek trasę biegu przemaszerowało około 30 uczestników wycieczki po Wileńszczyźnie ze Stowarzyszenia Odra-Niemen z Wrocławia.

I na mecie Armandas Błażewicz z Białej Waki

O II miejsce walka trwała do ostatniego centymetra. Kacper Kubiak z Legnicy przed Leonem Urgalewiczem z Białej Waki

Medale wręczał Krzysztof Olechnowicz z Wrocławia, syn ostatniego komendanta Okręgu Wileńskiego AK ps. „Pohorecki”

Z każdego Biegu TVP WILNO nagrywała reportaż

Dalej poszło łatwiej. Przy dobrej współpracy Towarzystwa Miłośników Wilna i Ziemi Wileńskiej z Stowarzyszeniem im kpt. Antoniego Rymsza ps. „Maks” w Choczewie oraz z Fundacją Dunajec Pomoc Polakom na Kresach jak też z miejscowymi organizacjami tj Wspólnota Miłosierdzia Bożego z Solecznik i Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół” z Białej Waki, role organizacyjne zostały rozdzielone i każdy starał się wywiązywać z nich jak najlepiej.

Jednak w 2022 roku ulewa pokrzyżowała plany organizatorów Biegu Pamięci Tropem Wyklętych w Puszczy Rudnickiej. Chociaż sam bieg się nie odbył, młodzież oddała hołd bohaterom. W ramach wydarzenia zasadzono dąb pamięci na wzgórzu Krzyża wszystkim poległym żołnierzom w Puszczy Rudnickiej. Opiekę nad posadzonym drzewem przejęli druhowie białowackiego gniazda TG ,,Sokół“.

Sadzonkę wyhodował młody wolontariusz z nasiona dębu Henryka, który rośnie w krakowskich Łagiewnikach.

Na skraju Puszczy Rudnickiej

Sadzonka z nasiona dębu Henryka

W 2023 roku odbyło się już bez przeszkód. W czasie Biegu ku czci Antoniego „Maksa” i Aldony Rymszów, małżeństwa z Piątej Brygady Wileńskiej wspominaliśmy pierwszy terenowy oddział Armii Krajowej, którym dowodził ppor. Antoni Burzyński ps. „Kmicic” i w którym służył nasz tytułowy bohater kpt Antoni Rymsza ps. „Maks”

Puszcza Rudnicka, mogiła partyzancka – meta Biegu

O historii Puszczy Rudnickiej i jej tajemnicach opowiedziała Pani Krystyna Sławińska.

W przyszłym roku odbędzie się piąta edycja wydarzenia. Zmianie ulegnie wtedy jego trasa, ponieważ w miejscu dotychczasowej ma powstać poligon wojskowy.

Jak zapowiadaliśmy w 2024 roku piąta – jubileuszowa – edycja Biegu Pamięci „Tropem Wyklętych: Maks i Aldona”, która odbyła się w przeddzień obchodów 80.tej rocznicy Operacji „Ostra Brama” w Krawczunach w miejscu gdzie 13 lipca 1944 roku rozegrała się ostatnia bitwa o Wilno Armii Krajowej z Niemcami.

Pomnik upamiętniający wydarzenie z 13 lipca 1944 r.

W biegu wzięło udział prawie 50 uczestników z Polski i Litwy w wieku od 4 do ponad 60 lat. Pierwszy do mety dotarł Kacper z Legnicy. Jego pradziadek pochodził z Wileńszczyzny i brał udział w operacji Ostra Brama. Walczył w Wilnie i pod Krawczunami.